مرجع ایرانشناسی، ایرانگردی و راهنمای سفر به نقاط دیدنی ایران

زندان هارون الرشید ، قدیمی ترین بنای تاریخی شهر ری

زندان هارون الرشید ، زندان هارون یا زندان خان مربوط به سده 4 ه‍.ق است و در 13 کیلومتری شرق تهران واقع شده است؛ این اثر در تاریخ 11 بهمن 1334 با شماره ثبت 408 به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است و یکی از آثار تاریخی پس از اسلام در شهر ری است. زندان هارون از کهن‌ترین بناهای تاریخی شهر ری است که احتمال می‌رود قدمتی ۱۸۰۰ ساله داشته باشد هرچند دقیقا مشخص نیست این بنا متعلق به چه دورانی است؛ در ادامه با کافه صور همراه باشید.

داخل زندان هارون الرشید

شهر ری از کهن‌ترین شهرهای جهان و منطقه بیست تهران امروز است. تاریخ پیدایش ری به زمان اقوام آریایی می‌رسد و ری از تمام شهرهای ماد بزرگتر بوده است. این شهر زادگاه زرتشت پیامبر ایران است و از مراکز مهم سیاسی دینی و اقتصادی در طول تاریخ ایران تا به امروز محسوب می‌شود. تاریخ سکونت در این شهر به ۸۰۰۰ سال پیش از میلاد بازمی‌گردد. ری تنها منطقه باستانی استان تهران است که دارای آثار تاریخی و مکان‌های دیدنی زیادی است. جاذبه‌های تاریخی شهرستان ری بر جاذبه‌های طبیعی منطقه غالب است. قدمت طولانی و سابقه کهن ری سبب شده است که آثار تاریخی بسیار در این شهر وجود داشته باشد. زندان هارون الرشید یکی از آثار تاریخی متعلق به دوران پس از اسلام در شهر ری است.

مسیر زندان هارون الرشید

به فاصله ده کیلومتری در شرق حرم حضرت عبدالعظیم در سمت چپ جاده قدیم خراسان در دامنه کوه‌های مسگرآباد، در میان دره تنگنایی، یک آبادی کوچک و بی‌خانوار جا گرفته است، که دارایی آن منحصر به چند مزرعه و چند صد درخت انار و انجیر است. تنها نشانه این آبادی چنارهای کهنسالی است، که اطراف استخر کاشته شده‌اند. زندان هارون در همین منطقه واقع شده است که همچون سایر آتشگاه‌ها که مرتفع یا در بلندی دامنه کوه‌ها ساخته می‌شدند، بنا شده است. ظرافت کاری و علاقه‌مندی‌های خاصی در ساختمان بنا بکار رفته است و شکل متقارن خشک غیرعادی که به آن داده‌اند، نشان می‌دهد که بنیان این عمارت با علایق مذهبی و مقرارت روحانی توام بوده است.

زندان هارون

بنای زندان به شکل مکعب مستطیل به ارتفاع ۹ متر و به صورت دو طبقه ساخته شده است و از طول و پهنای یکسانی برابر با ۳۰ متر برخوردار است. زندان هارون دارای ساختاری متشکل از لاشه سنگ و گچ است و با سنگ‌های آتشفشانی بنا شده است. این بنا در حقیقت در دوران آل‌بویه ساخته شده و از آن به عنوان سلول‌های انفرادی برای حبس زندانیان استفاده شده است اما هیچ سندی مبنی بر زندان بودن این بنا وجود ندارد و در هیچ یک از نسخه‌های تاریخی در این باره صحبتی نشده است. هرچند قدمت بنا به دوره ساسانیان و سلجوقیان نیز نسبت داده می‌شود. برخی محققان نیز معتقدند این بنا در واقع آتشکده‌ای باستانی بوده است و به همین دلیل قدمت آن به دوران ساسانی بازمی‌گردد. به عقیده آندره گدار زندان هارون متعلق به دوران سلجوقیان است و یکی از استحکامات نظامی آن عصر بشمار می‌آید.

زندان-خان

نام زندان در دوران قدیم بدین بنا اطلاق شده است و امروزه هم به همین نام خوانده می‌شود و اطلاق این نام ریشه در افسانه‌ها دارد. گذشت زمان و حوادث دوران لطمه زیادی به بنا وارد آورده، ولی تا اندازه‌ای مرمت شده‌ است. این زندان تاریخی در تاریخ ۱۱ بهمن ۱۳۳۴ با شماره ثبت ۴۰۸ به‌عنوان یکی از آثار تاریخی در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

مسیر دسترسی زندان هارون الرشید

شهرری، دوازده کیلومتری جاده خراسان، سه راه سیمان، دست چپ در دامنه کوه‌های مسگرآباد

You might also like

لطفا دیدگاه خود را ثبت کنید

Your email address will not be published.